{"id":10338,"date":"2024-05-12T13:47:35","date_gmt":"2024-05-12T13:47:35","guid":{"rendered":"https:\/\/kotarbinski.com\/blogomarketingu\/?p=10338"},"modified":"2024-05-12T14:28:42","modified_gmt":"2024-05-12T14:28:42","slug":"czy-sztuczna-inteligencja-sni-o-ludzkiej-empatii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kotarbinski.com\/blogomarketingu\/czy-sztuczna-inteligencja-sni-o-ludzkiej-empatii\/","title":{"rendered":"Czy sztuczna inteligencja \u015bni o ludzkiej empatii?"},"content":{"rendered":"\n

Przychody z rynku sztucznej inteligencji (AI) w najbli\u017cszych latach b\u0119d\u0105 ros\u0142y o 72 procent rocznie i w 2027 roku si\u0119gn\u0105 420 miliard\u00f3w dolar\u00f3w – prognozuje w opublikowanym w styczniu 2024 raporcie bank UBS<\/a>. Wcze\u015bniej przewidywano, \u017ce przychody z AI si\u0119gn\u0105 300 miliard\u00f3w dolar\u00f3w w 2027 roku.<\/p>\n\n\n\n

Zgodnie z raportem UBS, analitycy przewiduj\u0105, \u017ce globalna bran\u017ca technologiczna b\u0119dzie nadal si\u0119 umacnia\u0107, ze szczeg\u00f3lnym uwzgl\u0119dnieniem roli sztucznej inteligencji (AI) jako kolejnego etapu w ewolucji technologii, po mainframe’ach, komputerach osobistych i smartfonach. Wed\u0142ug ekspert\u00f3w nap\u0119dem dla wzrostu bran\u017cy b\u0119dzie zwi\u0119kszony popyt na AI oraz rosn\u0105ce zapotrzebowanie na specjalistyczn\u0105 infrastruktur\u0119, tak\u0105 jak chipy i procesory graficzne. Przewiduje si\u0119, \u017ce zastosowanie AI w r\u00f3\u017cnych rynkach b\u0119dzie kontynuowa\u0107 wzrost, co prze\u0142o\u017cy si\u0119 na zwi\u0119kszone wykorzystanie program\u00f3w i modeli AI. Prognozuje si\u0119, \u017ce warto\u015b\u0107 rynku AI wzro\u015bnie z 2,2 mld dol. w 2022 r. do 225 mld dol. w 2027 r., co oznacza roczny wzrost o oko\u0142o 152%. Analitycy UBS zrewidowali swoje pierwotne szacunki dla rynku AI, zwi\u0119kszaj\u0105c prognozowane przychody z 28 mld dol. w 2022 r. do 420 mld dol. w 2027 r., co oznacza roczny wzrost o 72%, w por\u00f3wnaniu do wcze\u015bniej przewidywanych 61%. Podkre\u015blili jednak, \u017ce istnieje ryzyko, i\u017c te prognozy mog\u0105 by\u0107 nadal zani\u017cone.  Jeste\u015bmy przekonani o korzy\u015bciach z korzystania z #AI.<\/p>\n\n\n\n

Jakie s\u0105 prawdziwe koszty AI?<\/h3>\n\n\n\n

Gdy kupujemy w\u0119dlin\u0119 czy wyp\u0142acamy pieni\u0105dze z bankomatu, rzadko zastanawiamy si\u0119, sk\u0105d one pochodz\u0105. Wielu z nas widzi w tym procesie co\u015b na kszta\u0142t magicznych zakl\u0119\u0107 uwalnianych przez maszyny. R\u00f3wnie ma\u0142o interesuje nas, jakie koszty spo\u0142eczne i \u015brodowiskowe niesie za sob\u0105 nasz wsp\u00f3\u0142czesny styl \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n

Podobna nie\u015bwiadomo\u015b\u0107 klient\u00f3w (produkt\u00f3w) i u\u017cytkownik\u00f3w (aplikacji) przewija si\u0119 przez histori\u0119 przemys\u0142u i gospodarki. Pierwsze eksperymenty z elektryczno\u015bci\u0105, przeprowadzane przez takich pionier\u00f3w jak Benjamin Franklin czy Nikola Tesla, by\u0142y pe\u0142ne niebezpiecze\u0144stw. Cz\u0119sto prowadzi\u0142y do wypadk\u00f3w zagra\u017caj\u0105cych \u017cyciu samych badaczy. W dziedzinach takich jak mechanika, farmacja czy biologia ryzyko najcz\u0119\u015bciej spoczywa\u0142o na wynalazcy, kt\u00f3ry osobi\u015bcie ponosi\u0142 konsekwencje swoich odkry\u0107. Gospodarka i ekonomia cyfrowa nie jest inna pod tym wzgl\u0119dem, tyle tylko, \u017ce najcz\u0119\u015bciej nie zdajemy sobie z tego sprawy. Ujgurski g\u00f3rnik czy jeden z \u201eNiewidocznych\u201d nie wrzuci karteczki z pro\u015bb\u0105 o pomoc, do uszytej przez siebie koszuli. <\/p>\n\n\n\n

Historia Clary Immerwahr<\/h3>\n\n\n\n

Cyklon B to nazwa \u015brodka stosowanego przez nazistowskie Niemcy do masowej zag\u0142ady ludzi w komorach gazowych podczas Holocaustu. \u015arodek ten by\u0142 form\u0105 cyjanowodoru (kwasu pruskiego), zapakowanego w granulki, kt\u00f3re uwalnia\u0142y truj\u0105cy gaz, gdy by\u0142y wystawione na powietrze. Wynalazc\u0105 metody produkcji, kt\u00f3ra zosta\u0142a p\u00f3\u017aniej adaptowana do tworzenia Cyklonu B, by\u0142 Fritz Haber, niemiecki chemik i noblista. Haber zyska\u0142 miano \u201eojca wojny chemicznej\u201d za rozwijanie gaz\u00f3w bojowych podczas I wojny \u015bwiatowej. Nie wynalaz\u0142 Cyklonu B w formie, jak\u0105 znamy z czas\u00f3w II wojny \u015bwiatowej. Jednak jego prace nad zastosowaniami cyjanowodoru u\u0142atwi\u0142y p\u00f3\u017aniejsze zastosowanie tej substancji w obozach zag\u0142ady.<\/p>\n\n\n\n

\u017bon\u0105 Fritza Habera by\u0142a Clara Immerwahr, r\u00f3wnie\u017c chemik. Clara by\u0142a zdecydowanym przeciwnikiem wojny i pracy m\u0119\u017ca nad gazami bojowymi. Ich ma\u0142\u017ce\u0144stwo by\u0142o pe\u0142ne napi\u0119\u0107 z powodu r\u00f3\u017cnic etycznych i zawodowych. Clara zdecydowanie sprzeciwia\u0142a si\u0119 udzia\u0142owi Fritza w tworzeniu broni chemicznej, co doprowadzi\u0142o do tragedii w 1915 roku, kiedy to Clara pope\u0142ni\u0142a samob\u00f3jstwo, strzelaj\u0105c do siebie z pistoletu Fritza. Jej \u015bmier\u0107 by\u0142a interpretowana jako protest przeciwko dzia\u0142aniom m\u0119\u017ca, cho\u0107 nadal okoliczno\u015bci jej decyzji s\u0105 tematem debat historycznych.<\/p>\n\n\n\n

Clara Immerwahr, jako krytyczka i ofiara polityki naukowej Habera, jest cz\u0119sto przypominana jako moralny g\u0142os sprzeciwu wobec wykorzystania nauki do cel\u00f3w destrukcyjnych. Po jej \u015bmierci Fritz Haber kontynuowa\u0142 swoj\u0105 prac\u0119, w tym rozw\u00f3j gaz\u00f3w bojowych, ale ju\u017c poza Niemcami, w obliczu rosn\u0105cego antysemityzmu i politycznych przemian w kraju.<\/p>\n\n\n\n

Sk\u0105d bierze si\u0119 sztuczna inteligencja?<\/h3>\n\n\n\n

Gdy tworzymy nowy prompt, rzadko zastanawiamy si\u0119 nad technologi\u0105, kt\u00f3ra za tym stoi. Podobnie jest, gdy w\u0142\u0105czamy \u015bwiat\u0142o, uruchamiamy komputer, podr\u00f3\u017cujemy samolotem czy samochodem. Nasza niewiedza o tych procesach nie oznacza, \u017ce s\u0105 efektem magii.<\/p>\n\n\n\n

Marije Meerman w dokumencie „The Cost of AI” z 2003 roku, wyprodukowanym przez VPRO, u\u017cywa metafory, opisuj\u0105cej technologi\u0119 AI jako „mocarn\u0105 chmur\u0119 obliczeniow\u0105 z potu, krwi i metalu”. To przypomnienie, \u017ce AI nie powstaje w pr\u00f3\u017cni.<\/p>\n\n\n\n

AI sama z siebie nie tworzy niczego nowego; jest jedynie odzwierciedleniem ju\u017c istniej\u0105cych danych. Cena jednego chipa to 10.000 USD, a do wytrenowania jednego modelu AI firma mo\u017ce potrzebowa\u0107 a\u017c 25.000 takich chip\u00f3w. Moc obliczeniowa potrzebna do tego procesu podwaja si\u0119 co p\u00f3\u0142 roku. Chocia\u017c wyniki pracy AI mog\u0105 wydawa\u0107 si\u0119 magiczne, to w rzeczywisto\u015bci s\u0105 wynikiem skomplikowanych, ale w pe\u0142ni materialnych proces\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Kim s\u0105 \u201eNiewidoczni\u201d?<\/h3>\n\n\n\n

„Niewidoczni” to pracownicy, kt\u00f3rzy pe\u0142ni\u0105 kluczow\u0105 funkcj\u0119 w procesie trenowania sztucznej inteligencji. Niewidoczne mr\u00f3wki. W ekonomii cyfrowej s\u0105 zmian\u0105 w paradygmacie historii wynalazczo\u015bci, gdzie kiedy\u015b ryzyko i odpowiedzialno\u015b\u0107 ponosi\u0142 bezpo\u015brednio tw\u00f3rca lub jego zesp\u00f3\u0142. Dzi\u015b „Niewidoczni” to osoby cz\u0119sto zatrudnione przez firmy outsourcingowe, kt\u00f3re z kolei zatrudniaj\u0105 „Niewidocznych” z Kenii, pracuj\u0105cych za mniej ni\u017c 2 USD za godzin\u0119. Wielu niemieckich pracownik\u00f3w to obcokrajowcy. Stanowi\u0105 80% tysi\u0119cznego zespo\u0142u. Ich praca polega na ogl\u0105daniu i kategoryzowaniu ekstremalnie trudnych tre\u015bci z internetu \u2013 zadanie, kt\u00f3rego maszyny nie s\u0105 w stanie wykona\u0107. Czy dostawcy technologii AI dbaj\u0105 o to, by ci pracownicy nie cierpieli na PTSD<\/a>? Odpowied\u017a wydaje si\u0119 oczywista, bior\u0105c pod uwag\u0119 analogie do tradycyjnych bran\u017c, gdzie wielcy producenci koszulek czy \u017cywno\u015bci cz\u0119sto ignoruj\u0105 ciemn\u0105 stron\u0119 swojej dzia\u0142alno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

„Niewidoczni” to tak\u017ce g\u00f3rnicy z chi\u0144skich kopalni piasku krzemowego, kluczowego sk\u0142adnika do produkcji chip\u00f3w, gdzie 70% wydobycia pochodzi z Chin, w tym z prowincji Xinjiang, gdzie przymusowo zatrudniani s\u0105 Ujgurzy.<\/p>\n\n\n\n

Zdj\u0119cie, kt\u00f3re widzisz, jest kreacj\u0105 w odpowiedzi na m\u00f3j prompt. Autentyczne zdj\u0119cia z takich miejsc rzadko docieraj\u0105 do publicznej \u015bwiadomo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Czy maszyna b\u0119dzie \u015bni\u0107 o ludzkiej empatii?<\/h3>\n\n\n\n

Joseph Weizenbaum (1923-2008), nazywany ojcem chrzestnym sztucznej inteligencji, stworzy\u0142 jednego z pierwszych chatbot\u00f3w na \u015bwiecie, znanego jako ELIZA. Ten program, kt\u00f3ry symulowa\u0142 rozmow\u0119 z terapeut\u0105 za pomoc\u0105 prostego mechanizmu analizy i odpowiedzi, by\u0142 pionierskim krokiem w rozwoju AI. Weizenbaum, niemiecko-ameryka\u0144ski informatyk i profesor w MIT, z biegiem czasu sta\u0142 si\u0119 krytykiem niekt\u00f3rych aspekt\u00f3w sztucznej inteligencji, zw\u0142aszcza jej nadu\u017cywania w sytuacjach, kt\u00f3re wymagaj\u0105 ludzkiego os\u0105du i empatii. Jego prace, w tym ksi\u0105\u017cka „Computer Power and Human Reason: From Judgment to Calculation”<\/em> z 1976 roku, podkre\u015blaj\u0105 etyczne i spo\u0142eczne implikacje technologii informatycznych i apeluj\u0105 o odpowiedzialne podej\u015bcie do proces\u00f3w innowacji. Robert Oppenheimer te\u017c o tym doskonale wiedzia\u0142. <\/p>\n\n\n\n

Weizenbaum ostrzeg\u0142: „Niebezpiecze\u0144stwo AI nie polega na tym, \u017ce maszyny zaczn\u0105 my\u015ble\u0107, jak ludzie, ale \u017ce ludzie zaczn\u0105 my\u015ble\u0107 jak maszyny.”<\/em> Uzupe\u0142ni\u0119 jego s\u0142owa o szczeg\u00f3ln\u0105 my\u015bl Stephena Kinga, kt\u00f3ry stwierdzi\u0142 kiedy\u015b, \u017ce nie ma problemu w tym, je\u017celi ogl\u0105damy film z perspektywy oczu Bestii. Problem zaczyna si\u0119 wtedy, kiedy zaczyna nas fascynowa\u0107 jak Bestia zabija. <\/p>\n\n\n\n

Tworz\u0105c kolejny prompt do generowania tekstu, obrazu, d\u017awi\u0119ku czy filmu, pami\u0119taj o tych s\u0142owach. <\/p>\n\n\n\n

\n